Pleiadesi, Orioni àti Beari

Àkójọ ìràwọ̀ mẹ́ta ni Májẹ̀mú Láéláé dárúkọ, nígbà gbogbo ní pọ̀ (Jobu 9:9; Amosi 5:8). Kimah túmọ̀ sí “ìdìpọ̀” tàbí “òkìtì”, a sì sábà máa ń kà á sí Pleiadesi, àkójọ ìràwọ̀ kékeré tí ń tàn nínú Taurusi, níbi tí a ti lè fi ojú lásán rí ìràwọ̀ mẹ́fà tàbí méje. Kesil, ọ̀rọ̀ kan náà tí ó túmọ̀ sí “aṣiwèrè”, ni a ti kà sí Orioni láti ìgbà Septuagint; a kò mọ ìdí tí ọdẹ ńlá ojú ọ̀run fi ń jẹ́ orúkọ yìí. Ọ̀pọ̀ rẹ̀, kesilim, ni a túmọ̀ sí “ìkójọpọ̀ wọn” nínú Isaiah 13:10. Ìwé Jobu sọ̀rọ̀ nípa bí a ṣe “le fi ọ̀já de àwọn ìràwọ̀ Pleiadesi” àti nípa ìgbànú Orioni (Jobu 38:31).

Orúkọ kẹta, ash tàbí ayish, ni ó ṣòro jùlọ láti mọ̀ dájú. KJV, tí ó tẹ̀lé àwọn ìtumọ̀ àtijọ́, pè é ní Arcturus; ọ̀pọ̀ jùlọ ìtumọ̀ òde òní kà á sí “Beari” — Beari Ńlá ti ojú ọ̀run àríwá, tí àwọn ìràwọ̀ rẹ̀ tí ó mọ́lẹ̀ jùlọ ṣe àwòrán ṣíbí ńlá (Big Dipper) — BSB àti Bíbélì Yorùbá sì sọ pé “Beari pẹ̀lú àwọn ọmọ rẹ̀” (Jobu 38:32). Gẹ́gẹ́ bí èrò mìíràn, ó jẹ́ Hyades, àkójọ ìràwọ̀ tí ó wà lẹ́gbẹ̀ẹ́ Pleiadesi. Ní ọ̀pọ̀ ilẹ̀ àtijọ́, àwọn àgbẹ̀ ń wo irú àwọn ìràwọ̀ bẹ́ẹ̀ láti mọ àkókò iṣẹ́ wọn: akéwì Giriki náà Hesiod, ní nǹkan bí ọdún 700 Ṣ.K., sọ fún wọn pé kí wọ́n kórè nígbà tí Pleiadesi bá yọ ṣáájú àfẹ̀mọ́jú, kí wọ́n sì túlẹ̀ nígbà tí ó bá wọ̀.