„Kto z was jest bez grzechu, niech pierwszy rzuci w nią kamieniem” – w niemieckim przekładzie Lutra.
Biblia w sztuce · Ewangelia Jana
Chrystus i jawnogrzesznica
Lucas Cranach Młodszy · ca. 1545–50
Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork
Ta mała deska, niewiele większa od pocztówki, pochodzi z wittenberskiego warsztatu Lucasa Cranacha Młodszego, z około 1545–1550 roku. Warsztat malował ten temat wiele razy, a tutaj u góry biegnie złotymi literami werset w niemieckim przekładzie Lutra.
Jezus stoi wśród brodatych starszych i żołnierzy w zbrojach, z dłonią otwartą ku młodej kobiecie, którą przyprowadzili. Ona patrzy w dół; wokół niej mężczyźni wciąż trzymają kamienie.
Z tekstu
- „Przyprowadzili do niego uczeni w Piśmie i faryzeusze kobietę przyłapaną na cudzołóstwie” (Ewangelia Jana 8,3)
- „W prawie Mojżesz nakazał nam takie kamienować” (Ewangelia Jana 8,5)
- „Kto z was jest bez grzechu, niech pierwszy rzuci w nią kamieniem” (Ewangelia Jana 8,7)
Od artysty
- Żołnierze w zbrojach płytowych z lat 40. XVI wieku – Jan nie wspomina o żołnierzach
- Kobieta w czerwonej sukni i złotym naszyjniku modnej damy z czasów Cranacha
- Werset wypisany przez obraz po niemiecku, z dopiskiem „Joh. VIII”
- Znak warsztatu, skrzydlaty wąż, na końcu wiersza
Szczegóły
Werset złotem
Wąż
Maleńki skrzydlaty wąż, znak warsztatu Cranacha.
Jezus
W czerwonym płaszczu unosi jedną rękę, a drugą trzyma otwartą ku kobiecie.
Kobieta
W czerwono-pomarańczowej sukni i złotym naszyjniku spuszcza oczy; zakuta w zbroję dłoń trzyma ją za ramię.
Kamienie w kapeluszu
Żołnierz trzyma obszyty futrem kapelusz z kamieniami.
Zaciśnięta pięść
Mężczyzna na skraju ściska w dłoni kamień.
Lucas Cranach the Younger and Workshop, German, Wittenberg 1515–1586 Wittenberg. The Metropolitan Museum of Art, New York (The Jack and Belle Linsky Collection, 1982; acc. 1982.60.35) · Oil on beech · Public Domain — The Met Open Access (CC0). The Met Collection API record: "isPublicDomain": true; The Met marks such works on its website "with the Creative Commons Zero (CC0) icon".