Gwiazda poranna

Po księżycu najjaśniejszym światłem nocnego nieba jest planeta Wenus. Ponieważ nigdy nie oddala się zbytnio od słońca, widać ją albo na zachodzie po zachodzie słońca, albo na wschodzie przed świtem, gdy świeci samotnie, kiedy zaczyna się dzień – to „gwiazda poranna”, jutrzenka. Dawne ludy uważnie ją obserwowały: tabliczka babilońska zapisuje jej wschody i zachody przez około dwadzieścia lat panowania króla Ammisaduki, w II tysiącleciu p.n.e., a wcześni Grecy uważali gwiazdę poranną i wieczorną za dwie różne gwiazdy.

U Izajasza z króla Babilonu, o którym śpiewa się pieśń szyderczą (Księga Izajasza 14,4), drwi się jako z helel ben shachar: „O jakże spadłeś z nieba, Lucyferze, synu jutrzenki!” (Księga Izajasza 14,12). Hebrajskie helel znaczy „lśniący”; Septuaginta oddaje je greckim słowem na „gwiazdę poranną”, a łacińska Wulgata słowem lucifer, „niosący światło”. KJV zachowała „Lucifer” (tak jak Uwspółcześniona Biblia Gdańska: „Lucyferze”), a ponieważ wielu Ojców Kościoła odnosiło ten werset także do diabła, słowo stało się imieniem. W Nowym Testamencie obrazem jest świt: „dopóki dzień nie zaświta i jutrzenka nie wzejdzie w waszych sercach” (2 List Piotra 1,19), a w Objawieniu: „jasną gwiazdą poranną” (Objawienie 22,16).