Syn marnotrawny

W 15. rozdziale Ewangelii Łukasza Jezus opowiada o młodszym synu, który poprosił ojca o swoją część majątku. Według prawa izraelskiego starszy syn otrzymywał podwójną część, więc młodszy mógł liczyć mniej więcej na jedną trzecią. W dalekich stronach „roztrwonił tam swój majątek, żyjąc rozpustnie”. Gdy nastał głód, najął się do pasienia świń – dla Żyda chyba najniższa praca, jaka istniała, bo świnie były zwierzętami nieczystymi i Żydzi ich nie hodowali – i pragnął napełnić swój żołądek „strąkami, które jadały świnie”, najpewniej strąkami chleba świętojańskiego, którymi karmiono zwierzęta i które jedli najubożsi. Wrócił do domu, by prosić o przyjęcie za najemnika, lecz ojciec wybiegł mu naprzeciw, dał mu najlepszą szatę, pierścień i obuwie i kazał zabić tłuste cielę na ucztę.

„Marnotrawny” to dawne słowo na kogoś rozrzutnego, kto marnuje to, co ma; Biblia Gdańska mówi, że syn majątek „roztrwonił”. Dziś „synem marnotrawnym” lub córką marnotrawną nazywa się kogoś, kto opuszcza dom albo grupę, marnuje pieniądze lub szanse, a potem wraca. O „powrocie syna marnotrawnego” mówi się przy każdym radosnym powrocie – nawet zawodnika do dawnego klubu.