Ucieczka do Egiptu

Carpaccio · c. 1515
National Gallery of Art, Waszyngton

Vittore Carpaccio, znany przede wszystkim z wielkich obrazów narracyjnych dla weneckich bractw, namalował tę deskę około 1515 roku. Przez sto lat wisiała w królewskich muzeach Berlina, a do Waszyngtonu trafiła w 1937 roku.

Rodzina przechodzi przez obraz od lewej do prawej jak fryz: Józef idzie przodem, oglądając się za siebie, a za nim jedzie Maria z Dzieciątkiem na ręku. Krajobraz to nie Egipt ani Judea, lecz zielona wieś Wenecji Euganejskiej, z rzeką, mostem i niebieskimi wzgórzami.

Z tekstu

Ostrzeżenie anioła dane Józefowi we śnie (Ewangelia Mateusza 2,13)

„Wstał więc, wziął w nocy dziecko oraz jego matkę i uciekł do Egiptu” (Ewangelia Mateusza 2,14)

Od artysty

Jasny, dzienny krajobraz, choć tekst mówi, że wyruszyli nocą

Osioł dla Marii – tekst nie mówi, jak podróżowali

Płaszcz Marii z niebiesko-złotego brokatu, jak tkanina wenecka

Wieś, rzeka i wioski północnych Włoch

Szczegóły

Maria i Dzieciątko

Otulone brokatowym płaszczem; Dzieciątko trzyma się matki i patrzy na nas.

Józef

W czerwonym płaszczu na niebieskiej tunice, wsparty na lasce, ogląda się za siebie.

Osioł

Prowadzony na sznurze, w uzdzie nabijanej mosiądzem.

Góry i domy

Mała wioska i niebieskie szczyty na horyzoncie.

Vittore Carpaccio, Venetian, c. 1465–1525/1526. National Gallery of Art, Washington (Andrew W. Mellon Collection, 1937.1.28) · Oil on panel · NGA Open Access: "Images of these works are available free of charge for any use, commercial or non-commercial, under Creative Commons Zero (CC0)." (NGA open data: published_images.csv openaccess = 1)