Bia đá Mô-áp (Bia Mê-sa)

Phiến đá đen đầu tròn này được Mê-sa, vua Mô-áp, dựng lên vào thế kỷ IX TCN. Nó đứng tại Đi-bôn, phía đông Biển Chết, nơi F. A. Klein, một nhà truyền giáo người Đức, được cho xem vào năm 1868. Trong lúc các lãnh sự châu Âu mặc cả để mua nó, dân địa phương nung phiến đá trong lửa rồi dội nước lên, và nó vỡ thành nhiều mảnh. Một bản in chữ trên giấy, lấy ngay trước đó, về sau giúp ghép lại phần lớn các mảnh. Nay phiến đá ở Bảo tàng Louvre tại Paris.

Bản văn, bằng tiếng Mô-áp và một bộ chữ cái rất gần với chữ Hê-bơ-rơ thời kỳ đầu, ca ngợi Kê-móc, thần của Mô-áp. Mê-sa nói rằng Ôm-ri, vua Y-sơ-ra-ên, đã áp bức Mô-áp nhiều ngày, và con trai ông sau ông cũng vậy, nhưng Mê-sa đã thắng; ông cũng kể ra các công trình xây dựng của mình. Kinh Thánh kể cùng cuộc nổi dậy ấy theo phía Y-sơ-ra-ên (2 Các Vua 3:4–27). Chữ “con trai” được hiểu theo hai cách: theo một quan điểm là A-háp, con trai Ôm-ri; theo quan điểm khác là một người cháu như Giô-ram, vì “con trai” cũng có thể có nghĩa là con cháu. Một số học giả đọc một dòng bị hư gần cuối là “nhà Đa-vít”; những người khác cho rằng phần còn lại quá ít để chắc chắn.