Ìràwọ̀ Bẹtilẹhẹmu

Èdè Giriki astēr · Matiu 2 nìkan ni ó sọ ọ́ · Herodu kú ní nǹkan bí 4 Ṣ.K.

Matiu nìkan ni ó sọ ìtàn ìràwọ̀ náà. Àwọn amòye (magi) láti ìlà-oòrùn wá sí Jerusalẹmu, wọ́n ń béèrè nípa ọba àwọn Júù tí a ṣẹ̀ṣẹ̀ bí: “Àwa ti rí ìràwọ̀ rẹ̀ ní ìlà-oòrùn” (Matiu 2:2) — ọ̀rọ̀ tí ó tún lè túmọ̀ sí “nígbà tí ó ń yọ”. Herodu wádìí “àkókò náà gan an tí wọ́n kọ́kọ́ rí ìràwọ̀” (Matiu 2:7), àti ní ọ̀nà Bẹtilẹhẹmu, “ìràwọ̀ tí wọ́n ti rí láti ìhà ìlà-oòrùn wá, ó ṣáájú wọn, títí tí ó fi dúró lókè ibi tí ọmọ náà gbé wà” (Matiu 2:9). Òpìtàn Giriki náà Herodotus ṣàpèjúwe magi gẹ́gẹ́ bí ẹgbẹ́ àlùfáà ní Media àti Persia, tí a ń béèrè lọ́wọ́ wọn nípa àlá àti ìràwọ̀.

Herodu kú ní nǹkan bí ọdún 4 Ṣ.K., gẹ́gẹ́ bí ìròyìn Josephus, nítorí náà àwọn onímọ̀ ìràwọ̀ ń wo ọdún díẹ̀ ṣáájú ìgbà náà. Ní àwọn ọdún 1600, Johannes Kepler tọ́ka sí ìpàdé Jupiter àti Saturn nínú àkójọ ìràwọ̀ Pisces ní ọdún 7 Ṣ.K., ní ìgbà mẹ́ta lọ́dún náà. Àwọn mìíràn dábàá ìràwọ̀ oníru (comet) tàbí ìràwọ̀ tuntun (nova): àkọsílẹ̀ China sọ nípa “ìràwọ̀ ìgbálẹ̀” tí a rí fún nǹkan bí àádọ́rin ọjọ́ ní ọdún 5 Ṣ.K. Ìràwọ̀ oníru Halley, tí a rí ní ọdún 12 Ṣ.K., dàbí ẹni pé ó ti ṣáájú àkókò náà jù. Gẹ́gẹ́ bí èrò kan, ìràwọ̀ náà jẹ́ ìṣẹ̀lẹ̀ àdánidá tí àwọn amòye kà sí àmì; gẹ́gẹ́ bí èrò mìíràn, ó jẹ́ ohun ìyanu tí ìmọ̀ ìràwọ̀ kò lè ṣàlàyé.

Àwọn ẹsẹ pàtàkì

Àwọn amòye ìlà-oòrùn rí ìràwọ̀ rẹ̀Mt 2:1–2Lẹ́yìn ìgbà tí a bí Jesu ní Bẹtilẹhẹmu ti Judea, ni àkókò ọba Herodu, àwọn amòye ti ìlà-oòrùn wá sí Jerusalẹmu. Wọ́n si béèrè pé, “Níbo ni ẹni náà tí a bí tí í ṣe ọba àwọn Júù wà? Àwa ti rí ìràwọ̀ rẹ̀ ní ìlà-oòrùn, a sì wá láti foríbalẹ̀ fún un.”

Àkókò gan an tí ìràwọ̀ farahànMt 2:7Nígbà náà ni Herodu ọba pe àwọn amòye náà sí ìkọ̀kọ̀, ó sì wádìí ni ọwọ́ wọn, àkókò náà gan an tí wọ́n kọ́kọ́ rí ìràwọ̀.

Ìràwọ̀ náà dúró lókè ibẹ̀Mt 2:9–10Nígbà tí wọ́n sì gbọ́ ọ̀rọ̀ ọba, wọ́n mú ọ̀nà wọn pọ̀n, sì wò ó, ìràwọ̀ tí wọ́n ti rí láti ìhà ìlà-oòrùn wá, ó ṣáájú wọn, títí tí ó fi dúró lókè ibi tí ọmọ náà gbé wà. Nígbà tí wọ́n sì rí ìràwọ̀ náà, ayọ̀ kún ọkàn wọn.

Àwọn ọmọ ọdún méjì sílẹ̀Mt 2:16Nígbà tí Herodu rí í pé àwọn amòye náà ti tan òun jẹ, ó bínú gidigidi, ó sì pàṣẹ kí a pa gbogbo àwọn ọmọkùnrin tí ó wà ní Bẹtilẹhẹmu àti ní ẹkùn rẹ̀ láti àwọn ọmọ ọdún méjì sílẹ̀ gẹ́gẹ́ bi àkókò tí ó ti fi ẹ̀sọ̀ ẹ̀sọ̀ béèrè lọ́wọ́ àwọn amòye náà.

Orísun

A mú un bá a mu, a sì ké e kúrú láti Tyndale Open Bible Dictionary · CC BY-SA 4.0

A mú un bá a mu láti Tyndale Open Bible Dictionary: a yan àwọn àpilẹ̀kọ, a ké wọn kúrú, a sì tún wọn sọ ní ọ̀rọ̀ ara wa (ìtàn, ìṣẹ̀dá àti ìgbésí ayé ojoojúmọ́ nìkan), àti ní àwọn èdè yàtọ̀ sí Gẹ̀ẹ́sì, ẹ̀rọ ló túmọ̀ wọn. Iṣẹ́ àkọ́kọ́ ti Tyndale House Publishers wà lọ́fẹ̀ẹ́ ní tyndaleopenresources.com.

Ìràwọ̀ Bẹtilẹhẹmu

Àwọn ẹsẹ pàtàkì

Orísun

Púpọ̀ sí i nínú àkòrí yìí