Ensiklopedya › Mamahaling bato at mga metal
Mamahaling bato at mga metal
Mga bato ng pektoral
Hebreo choshen (sa ULB, “baluti”) · labindalawang inukit na bato sa apat na hanay · Exodo 28:15–21
Sa ibabaw ng kaniyang efod, nagsusuot ang pinakapunong pari ng pektoral na yari sa ginto, asul, lila at matingkad na pulang lana at pinong lino, “parisukat” at tinupi nang doble, “isang dangkal ang haba at isang dangkal ang lapad” (Exodo 28:16) — mga 23 cm (9 na pulgada). Nakalagay rito ang apat na hanay ng tig-tatlong bato sa mga gintong lalagyang filigrana, at bawat isa ay inukitan na gaya ng selyo ng pangalan ng isa sa labindalawang lipi. Itinatali ito sa efod ng mga singsing at ng taling asul na lana, at iniingatan dito ang Urim at Tummim, mga banal na palabunutan na malamang ay sumasagot ng oo o hindi.
Hindi tiyak kung aling mga makabagong bato ang tinutukoy ng labindalawang pangalang Hebreo, at malaki ang pagkakaiba ng mga salin. Ganito ang listahan ng BSB: rubi, topaz, esmeralda; turkesa, safiro, diyamante; hasinto, agata, ametista; berilo, oniks, haspe. Marami sa mga ito ay malamang na may-kulay na uri ng kuwarts, gaya ng karnelyan, agata at haspe. Ang “diyamante” ay maaaring hindi ang makabagong diyamante; para sa “turkesa” ng BSB (“esmeralda” sa mas lumang mga Biblia at sa ULB, Exodo 28:18), nagmumungkahi ang Septuaginta ng batong tulad ng garnet; ang “hasinto” ay maaaring isang kahel na sirkon o isang asul na bato; at ang “safiro” ay kung minsan ay maaaring lapis lazuli. Ang mga sinaunang hiyas ay binibilog at pinakikintab, hindi tinatabas nang may mga mukha. May katulad na listahan sa Ezekiel 28:13 at Pahayag 21:19–20.
Mahahalagang talata
Dapat kang gumawa ng isang baluti para sa paggawa ng desisyon, ang gawa ng isang bihasang manggagawang lalaki, gaya ng pagkakagawa ng efod. Gawin ito sa ginto, sa asul, lilak, at matingkad na pulang lana, at sa pinong lino. Ito ay parisukat. Dapat mong tiklupin ng doble ang baluti. Dapat isang dangkal ang haba at isang dangkal ang lapad nito.Dapat mong ilagay ito sa apat na hanay ng mahalagang mga bato. Ang unang hanay ay dapat may isang rubi, isang topaz, at isang karbungko. Ang ikalawang hanay ay dapat may isang esmeralda, isang sapiro, at isang dyamante. Ang pangatlong hanay ay dapat may isang hasinto, isang agata, at isang amatista. Ang pang-apat na hanay ay dapat may isang berilo, isang oniks, at isang haspe. Dapat nakakabit ito sa mga lalagyang ginto.Dapat ang mga bato ay nakaayos ayon sa mga pangalan ng labindalawang anak na lalaki ni Israel, bawat pangalan na magkakasunod-sunod. Dapat katulad sila sa nakaukit ng isang selyong singsing, bawat pangalan ay tumatayo bilang isa sa mga labindalawang lipi.Dapat kang kumuha ng dalawang batong oniks at iukit dito ang mga pangalan ng labindalawang anak na lalaki ni Israel. Anim sa kanilang mga pangalan ay dapat nasa isang bato, at ang anim na pangalan dapat ay nasa ibang bato, ayon sa kanilang kapanganakan. Sa pamamagitan ng gawa ng mang-uukit ng bato, kagaya ng pag-ukit sa isang selyo, dapat mong ipaukit ang dalawang bato kasama ng mga pangalan ng labindalawang anak na lalaki ni Israel. Dapat mong ilagay ang mga bato sa lalagyang ginto.Dapat ang Urim at Tummim ay ilagay sa baluti para sa paggawa ng mga desisyon. Ang mga ito ay dapat nasa dibdib ni Aaron kapag siya ay pupunta sa harap ni Yahweh, dapat palaging dala ni Aaron sa kaniyang dibdib ang paggawa ng mga desisyon para sa mga Israelita sa harap ni Yahweh.Ang pundasyon ng pader ay pinaganda ng iba't ibang uri ng mamahaling bato. Ang una ay jaspe, ang ikalawa ay safiro, ang ikatlo ay agate, ang ikaapat ay esmeralda, ang ikalima ay oniks, ang ikaanim ay kornalina, ang ikapito ay krisolito, ang ikawalo ay berilo, ang ikasiyam topaz, ang ikasampu ay krisopraso, ang ikalabing-isa ay jacinto, at ang ikalabingdalawa ay amatista.Mga pinagkunan
Hinango at pinaikli mula sa Tyndale Open Bible Dictionary · CC BY-SA 4.0
Tyndale Open Bible Dictionary © 2023 Tyndale House Publishers · CC BY-SA 4.0 — Stones, Precious; Ephod (Garment); Urim and Thummim; Jewelry, Jewels
Hinango mula sa Tyndale Open Bible Dictionary: mga artikulong pinili, pinaikli at isinalaysay sa sarili naming pananalita (kasaysayan, kalikasan at pang-araw-araw na buhay lamang) at, sa mga wikang hindi Ingles, isinalin ng makina. Ang orihinal na akda ng Tyndale House Publishers ay libreng makukuha sa tyndaleopenresources.com.
