Ẹ̀ṣẹ̀ apani méje
Ibi tí àkójọ náà ti wá
Kì í ṣe àkójọ láti inú Bíbélì · èrò mẹ́jọ ti Evagrius · méje ti Gregory Ńlá
Bíbélì kò ní àkójọ ẹ̀ṣẹ̀ apani méje. Ó ní àwọn àkójọ mìíràn: Òwe sọ pé “àwọn ohun mẹ́fà wà tí Olúwa kórìíra, ohun méje ní ó jẹ́ ìríra sí i” (Òwe 6:16), láti ojú ìgbéraga dé ẹni tí ń dá ìjà sílẹ̀; Paulu ka àwọn iṣẹ́ ti ara (Galatia 5:19–21); Jesu dárúkọ ohun tí ń jáde wá “láti inú ọkàn ènìyàn” (Marku 7:21–22). Àwọn méje náà hù jáde láti inú ìrírí àwọn ajẹ́jẹ̀ẹ́ (monk) Kristẹni. Nínú aṣálẹ̀ Ejibiti ní ìparí àwọn ọdún 300, Evagrius Ponticus ṣàpèjúwe èrò búburú mẹ́jọ (logismoi): àjẹkì, àgbèrè, ìfẹ́ owó, ìbànújẹ́, ìbínú, acedia, ògo asán àti ìgbéraga. John Cassian mú wọn wá sí Ìwọ̀-oòrùn ní èdè Latin ní nǹkan bí ọdún 420.
Ní nǹkan bí ọdún 590, Póòpù Gregory Ńlá ya ìgbéraga sọ́tọ̀ gẹ́gẹ́ bí gbòǹgbò gbogbo ìwà búburú, ó sì ka méje sábẹ́ rẹ̀, ó fi ìlara kún un; lẹ́yìn náà, àwọn òǹkọ̀wé Ìwọ̀-oòrùn dá acedia, tàbí ọ̀lẹ, padà sí ipò ìbànújẹ́, wọ́n sì fi ìgbéraga sí ipò ògo asán. Ẹ̀kọ́ Kátólíìkì pe àwọn méje náà ní “ẹ̀ṣẹ̀ olórí”, àwọn orí tí àwọn ẹ̀ṣẹ̀ mìíràn ti ń sun jáde. Àṣà Ọ́tọ́dọ́ọ̀sì pa àwọn ìfẹ́ ọkàn búburú mẹ́jọ mọ́ bí Cassian ṣe là wọ́n sílẹ̀, ìwé Àkàsọ̀ ti John Climacus (ọ̀rúndún keje) sì ṣàpèjúwe wọn ní ìgbésẹ̀ ìgbésẹ̀. Àwọn ìjọ Pùròtẹ́sítáǹtì kò ní ẹ̀kọ́ kankan nípa irú àkójọ bẹ́ẹ̀, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé ó ṣì wà láàyè nínú ìwé wọn.
Àwọn ẹsẹ pàtàkì
Àwọn ohun mẹ́fà wà tí Olúwa kórìíra, ohun méje ní ó jẹ́ ìríra sí i, Ojú ìgbéraga, ahọ́n tó ń parọ́ ọwọ́ tí ń ta ẹ̀jẹ̀ aláìṣẹ̀ sílẹ̀, ọkàn tí ń pète ohun búburú, ẹsẹ̀ tí ó yára láti sáré sínú ìwà ìkà, ajẹ́rìí èké tí ń tú irọ́ jáde lẹ́nu àti ènìyàn tí ń dá ìjà sílẹ̀ láàrín àwọn ọmọ ìyá kan.Ǹjẹ́ àwọn iṣẹ́ tí ara farahàn, tí í ṣe wọ̀nyí; panṣágà, àgbèrè, ìwà èérí, wọ̀bìà, Ìbọ̀rìṣà, oṣó, ìkórìíra, ìjà, ìlara, ìbínú, ìmọ-tara-ẹni nìkan, ìyapa, ẹ̀kọ́ òdì. Àrankàn, ìpànìyàn, ìmutípara, ìréde òru, àti irú ìwọ̀nyí; àwọn ohun tí mo ń wí fún yín tẹ́lẹ̀, gẹ́gẹ́ bí mo ti wí fún yín tẹ́lẹ̀ rí pé, àwọn tí ń ṣe nǹkan báwọ̀nyí kì yóò jogún ìjọba Ọlọ́run.Nítorí pé láti inú ọkàn ènìyàn ni àwọn èrò búburú wọ̀nyí ti ń jáde wá: àgbèrè, olè, ìpànìyàn, panṣágà, ọ̀kánjúwà, odì yíyàn, ìtànjẹ, ìmọ-tara-ẹni, ìlara, ọ̀rọ̀ ẹ̀yìn, ìgbéraga, òmùgọ̀.Ṣùgbọ́n èso ti Ẹ̀mí ni ìfẹ́, ayọ̀, àlàáfíà, ìpamọ́ra, ìwà pẹ̀lẹ́, ìṣoore, ìgbàgbọ́, ìwà tútù, àti ìkóra-ẹni níjanu, òfin kan kò lòdì sí irú wọ̀nyí,Orísun
A mú un bá a mu, a sì ké e kúrú láti Tyndale Open Bible Dictionary · CC BY-SA 4.0
Tyndale Open Bible Dictionary © 2023 Tyndale House Publishers · CC BY-SA 4.0 — Sin; Fruit of the Spirit*; Evagrius Ponticus, Praktikos 6–14 (late 4th century); John Cassian, Institutes, books 5–12 (c. 420); Gregory the Great, Moralia in Job 31.45 (c. 578–595); John Climacus, The Ladder of Divine Ascent (7th century); Catechism of the Catholic Church, §1866 (1992)
A mú un bá a mu láti Tyndale Open Bible Dictionary: a yan àwọn àpilẹ̀kọ, a ké wọn kúrú, a sì tún wọn sọ ní ọ̀rọ̀ ara wa (ìtàn, ìṣẹ̀dá àti ìgbésí ayé ojoojúmọ́ nìkan), àti ní àwọn èdè yàtọ̀ sí Gẹ̀ẹ́sì, ẹ̀rọ ló túmọ̀ wọn. Iṣẹ́ àkọ́kọ́ ti Tyndale House Publishers wà lọ́fẹ̀ẹ́ ní tyndaleopenresources.com.