Biblia w sztuce · 1 Księga Samuela

Dawid i Goliat

Rembrandt · 1655
National Gallery of Art, Waszyngton

Ta płyta to jedna z czterech maleńkich płyt, które Rembrandt wytrawił do „Piedra gloriosa” (1655) – hiszpańskiej książki o posągu ze snu Nabuchodonozora, napisanej przez jego amsterdamskiego sąsiada, rabina i drukarza Menasseha ben Israela. Ma około 11 cm wysokości, więc żołnierze to tylko kilka zadrapań.

Ogromny, opancerzony Goliat wypełnia lewą stronę swoją okrągłą tarczą i hełmem z pióropuszem. Mały Dawid stoi po prawej i kręci procą, a dwa wojska przyglądają się z dołu.

Z tekstu

Dawid zbliżający się z procą (1 Księga Samuela 17,40)
Zbroja i broń Filistyna (1 Księga Samuela 17,45)
Kamień ciśnięty z procy w Goliata (1 Księga Samuela 17,49)

Od artysty

Goliat w zbroi z czasów samego Rembrandta, w hełmie z pióropuszem
Wojska narysowane jako rzędy hełmów pod pojedynkiem

Szczegóły

Goliat

Olbrzym w pełnej zbroi, w hełmie z pióropuszem i z okrągłą tarczą.

Dawid

Młodzieniec zamachuje się procą.

Wojska

Rzędy żołnierzy w hełmach przyglądają się z dołu.

Miasto

Na wzgórzu w głębi stoi małe miasto.

Rembrandt van Rijn, Dutch, 1606–1669. National Gallery of Art, Washington (Rosenwald Collection, 1947.7.101) · Etching, burin and drypoint · NGA Open Access: "Images of these works are available free of charge for any use, commercial or non-commercial, under Creative Commons Zero (CC0)." (NGA open data: published_images.csv openaccess = 1)

Wersety

1 Sm 17:40–50Potem wziął do ręki swój kij i wybrał sobie pięć gładkich kamieni z potoku, i włożył je do torby pasterskiej, którą miał przy sobie, i z procą w ręku przybliżył się do Filistyna. Filistyn również ruszył i zbliżał się do Dawida, a jego giermek szedł przed nim. A gdy Filistyn spojrzał i zobaczył Dawida, wzgardził nim, dlatego że był młodzieńcem – rudym i przystojnym. I Filistyn powiedział do Dawida: Czyż jestem psem, że przychodzisz do mnie z kijem? I przeklinał Filistyn Dawida przez swoich bogów. Filistyn powiedział jeszcze do Dawida: Chodź do mnie, a dam twoje ciało ptakom powietrznym i zwierzętom polnym. Wtedy Dawid odpowiedział Filistynowi: Ty przychodzisz do mnie z mieczem, włócznią i tarczą, a ja przychodzę do ciebie w imię PANA zastępów, Boga wojsk Izraela, któremu rzuciłeś wyzwanie. Dziś PAN wyda cię w moje ręce, a ja cię zabiję i odetnę ci głowę, a dam dzisiaj trupy wojsk Filistynów ptakom powietrznym i dzikim zwierzętom. I cała ziemia pozna, że jest Bóg w Izraelu; I całe to zgromadzenie pozna, że nie mieczem ani włócznią wybawia PAN, gdyż walka należy do PANA i on wyda was w nasze ręce. A gdy Filistyn wstał, ruszył i zbliżał się do Dawida, Dawid również pośpiesznie pobiegł na pole walki naprzeciw Filistyna. I Dawid sięgnął ręką do torby, wyjął z niej kamień, cisnął go z procy i ugodził Filistyna w czoło tak, że kamień utkwił mu w czole. I ten upadł twarzą na ziemię. Tak Dawid zwyciężył Filistyna procą i kamieniem. Uderzył Filistyna i zabił go, choć Dawid nie miał w ręku miecza.

Zobacz na stronie muzeum