Abigaïl en David

Lucas van Leyden · in or before 1508
National Gallery of Art, Washington

Lucas van Leyden graveerde deze plaat in of vóór 1508, toen hij nauwelijks meer dan een jongen was. De grote bomen, elk blad in lijn gegraveerd, rijzen hoog boven het tafereel uit.

David rijdt aan het hoofd van zijn mannen op een wit paard, gekroond, met een staf. Een man bij zijn teugel wijst vooruit. Ver weg op de weg rechts komt Abigaïl aan met haar knechten en beladen ezels.

Uit de tekst

Abigaïl laadde broden, wijn en spijs op ezelen (1 Samuël 25:18)

Ze reed op den ezel en kwam af “in het verborgene des bergs”, en David en zijn mannen kwamen haar tegemoet (1 Samuël 25:20)

Ze “kwam van den ezel af, en zij viel voor het aangezicht van David op haar aangezicht” (1 Samuël 25:23)

Van de kunstenaar

David als een oude gekroonde koning met een lange baard — in het verhaal is hij een jonge aanvoerder, nog geen koning

Abigaïl klein in de verte, nog onderweg

Een hond en hoge bomen vooraan

Details

David

Gekroond en bebaard rijdt hij op een wit paard.

De verkenner

Een man bij de teugel wijst vooruit.

Abigaïl

Ver weg op de weg komt ze met knechten en ezels.

De hond

Een grote hond loopt vooraan.

Lucas van Leyden, Netherlandish, c. 1489/94–1533. National Gallery of Art, Washington (Rosenwald Collection, 1950.1.105) · Engraving · NGA Open Access: "Images of these works are available free of charge for any use, commercial or non-commercial, under Creative Commons Zero (CC0)." (NGA open data: published_images.csv openaccess = 1)

De verzen

1 Sam 25:18–23Toen haastte zich Abigail, en nam tweehonderd broden, en twee lederzakken wijns, en vijf toebereide schapen, en vijf maten geroost koren, en honderd stukken rozijnen, en tweehonderd klompen vijgen, en leide die op ezelen. En zij zeide tot haar jongelingen: Trekt heen voor mijn aangezicht; ziet, ik kom achter ulieden; doch haar man Nabal gaf zij het niet te kennen. Het geschiedde nu, toen zij op den ezel reed, en dat zij afkwam in het verborgene des bergs, en ziet, David en zijn mannen kwamen af haar tegemoet, en zij ontmoette hen. David nu had gezegd: Trouwens ik heb te vergeefs bewaard al wat deze in de woestijn heeft, alzo dat er niets van alles, wat hij heeft, gemist is; en hij heeft mij kwaad voor goed vergolden. Zo doe God aan de vijanden van David, en zo doe Hij daartoe, indien ik van allen, die hij heeft, iets tot morgen overlaat, dat mannelijk is! Toen nu Abigail David zag, zo haastte zij zich, en kwam van den ezel af, en zij viel voor het aangezicht van David op haar aangezicht, en zij boog zich ter aarde.