Biblia w sztuce · 2 Księga Samuela

Natan napominający Dawida

Rembrandt · 1650–55
Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork

Rembrandt wykonał ten szybki rysunek piórkiem i brązowym tuszem na początku lat 50. XVII wieku w Amsterdamie; ma około 25 centymetrów szerokości. Narysował wiele takich scen biblijnych, szybko i dla studium, a nie na sprzedaż, oddając wnętrze zaledwie kilkoma kreskami.

Po lewej starzec w płaszczu z kapturem siedzi i mówi, z uniesioną ręką. Naprzeciw niego, na brzegu łoża z zasłonami, król z małą koroną na turbanie wspiera głowę na dłoni i słucha.

Z tekstu

„Wtedy PAN posłał Natana do Dawida” (2 Księga Samuela 12,1)
Natan opowiada historię o bogaczu i biedaku (2 Księga Samuela 12,1–4)
„Ty jesteś tym człowiekiem” (2 Księga Samuela 12,7)

Od artysty

Spokojna rozmowa na siedząco w sypialni Dawida
Dawid w turbanie z małą koroną, jak wschodni król z wyobraźni Rembrandta
Ciężkie łoże z zasłonami, narysowane luźnymi zygzakami

Szczegóły

Natan

Starzec w płaszczu z kapturem siedzi i mówi.

Uniesiona ręka

Ręka Natana jest uniesiona, gdy mówi.

Dawid

Król z małą koroną na turbanie wspiera głowę na dłoni.

Łoże

Łoże z zasłonami, naszkicowane kilkoma luźnymi kreskami.

Rembrandt (Rembrandt van Rijn), Dutch, 1606–1669. The Metropolitan Museum of Art, New York (H. O. Havemeyer Collection, Bequest of Mrs. H. O. Havemeyer, 1929; acc. 29.100.934) · Pen and brown ink, heightened with white gouache · Public Domain — The Met Open Access (CC0). The Met Collection API record: "isPublicDomain": true; The Met marks such works on its website "with the Creative Commons Zero (CC0) icon".

Wersety

2 Sm 12:1–13Wtedy PAN posłał Natana do Dawida. Ten przybył do niego i powiedział: W pewnym mieście było dwóch ludzi, jeden bogaty, a drugi ubogi. Bogaty miał bardzo dużo owiec i wołów. A ubogi nie miał nic oprócz jednej małej owieczki, którą kupił i żywił. Wyrosła przy nim wraz z jego dziećmi, jadła jego chleb i piła z jego kubka, spała na jego łonie i była mu jak córka. I przyszedł gość do tego bogatego, a jemu było żal wziąć ze swoich owiec albo ze swoich wołów, aby przyrządzić ucztę dla gościa, który do niego przyszedł. Wziął więc owieczkę tego ubogiego i przyrządził ją dla człowieka, który do niego przyszedł. Wtedy Dawid mocno zapłonął gniewem na tego człowieka i powiedział do Natana: Jak żyje PAN, człowiek, który to uczynił, zasługuje na śmierć; Za owcę wynagrodzi poczwórnie, dlatego że tak uczynił i nie miał litości. Wtedy Natan powiedział do Dawida: Ty jesteś tym człowiekiem. Tak mówi PAN, Bóg Izraela: Ja cię namaściłem, abyś był królem nad Izraelem, i ja cię wybawiłem z rąk Saula; Dałem ci dom twego pana i żony twego pana na twe łono, dałem ci dom Izraela i Judy, a gdyby tego było za mało, dałbym ci jeszcze więcej. Dlaczego wzgardziłeś słowem PANA, czyniąc to zło w jego oczach? Zabiłeś mieczem Uriasza Chetytę, a jego żonę wziąłeś sobie za żonę, jego zaś zabiłeś mieczem synów Ammona. Teraz więc miecz nigdy nie odstąpi od twojego domu, ponieważ wzgardziłeś mną i wziąłeś żonę Uriasza Chetyty, by była twoją żoną. Tak mówi PAN: Oto wzbudzę przeciwko tobie nieszczęście z twego własnego domu, wezmę twoje żony sprzed twoich oczu i dam je twemu bliźniemu, a on położy się z twoimi żonami wobec tego słońca. I chociaż ty uczyniłeś to potajemnie, ja jednak uczynię to przed całym Izraelem i przed słońcem. Wtedy Dawid powiedział do Natana: Zgrzeszyłem przeciw PANU. Natan zaś odpowiedział Dawidowi: PAN też przebaczył ci twój grzech, nie umrzesz.

Zobacz na stronie muzeum