Ọba akwụkwọ ihe ọmụma › Ụlọ nzute na ụlọnsọ
Ụlọ nzute na ụlọnsọ
Ụlọ ekpere (synagogue)
Griik synagōgē, “nzukọ” · mmalite ya edoghị anya · a hụrụ ya na mbụ nʼIjipt, narị afọ nke 3 BC
Ụlọ ekpere bụ ebe nzukọ ndị Juu na-ezukọ ịgụ na ịmụ Iwu na ikpe ekpere. Otu na mgbe o si malite amaghị. Dịka otu echiche si dị, o toro nʼoge ndọta nʼagha na Babilọn, mgbe ụlọnsọ adịghị; dịka nke ọzọ, emesịa, nʼetiti ndị Juu bi nʼebe dị anya site na Jerusalem nʼoge ndị Griik. Ihe akaebe mbụ doro anya si nʼIjipt na narị afọ nke 3 BC: ihe e dere na-arara “ebe ekpere” nye, okwu Ọrụ Ndị Ozi ji mee ihe na Filipai (Ọrụ Ndị Ozi 16:13). Na Nehemaya 8, ebe Ezra na-agụ Iwu ma ndị Livayị na-akọwa ya, ndị ọkà mmụta na-ahụ akụkụ ndị ọgụgụ ụlọ ekpere nke emesịa.
Ka ọ na-erule narị afọ nke 1 AD, e nwere ụlọ ekpere nʼofe Galili, Judịa na ụwa ndị Rom. Ndị a gwupụtara na Gamla, Magdala na Masada bụ ụlọ nzukọ dị mfe nwere oche nʼahịrị nʼahịrị gbara mgbidi gburugburu. Ihe e dere si Jerusalem, eleghị anya site tupu AD 70, na-akọ maka ụlọ ekpere otu onye nchụaja aha ya bụ Theodotus wuru maka ịgụ Iwu na izi iwu, nwee ọnụụlọ ndị ọbịa. Nʼụbọchị izuike, a na-agụ Iwu na Ndị Amụma, a pụkwara ịkpọ nwoke kwesiri ekwesi ka o kwuo okwu (Ọrụ Ndị Ozi 13:15). Onyeisi ụlọ ekpere na-edebe usoro, onye na-eje ozi na-elekọtakwa akwụkwọ mpịakọta (Luk 4:20).
Amaokwu ndị dị mkpa
Ha gụpụtara site nʼakwụkwọ iwu Chineke ahụ, sụgharịa ya, kọwazie ọkpụrụkpụ okwu niile dị nʼihe a gụpụtara, mee ka ndị mmadụ ghọta ihe a na-agụpụta nke ọma.Mgbe o rutere Nazaret ebe ọ nọrọ too, nʼụbọchị izuike, ọ gara nʼụlọ ekpere dị ka ọ dị mbụ eme. O guzoro ọtọ ịgụ akwụkwọ nsọ. E nyere ya akwụkwọ nke onye amụma Aịzaya dere. O meghere ya chọta ebe e dere sị,Mgbe a gụpụtasịrị site nʼakwụkwọ iwu na nke ndị amụma, ndịisi ụlọ ekpere ahụ zigara ya ozi, sị, “Ụmụnna anyị, ọ bụrụ na unu nwere okwu ịgbaume nye anyị, biko kwuonụ ya.”Site na mbụ, Mosis nwere ndị na-ekwusa iwu nʼobodo niile. A na-agụkwa ya nʼụlọ nzukọ nʼụbọchị izuike niile.”Ma otu nʼime ndịisi ụlọ ekpere nke aha ya bụ Jairọs bịara, mgbe ọ hụrụ ya, ọ dara nʼala nʼụkwụ ya,Isi mmalite
E megharịrị ma mee ka ọ dị mkpụmkpụ site na Tyndale Open Bible Dictionary · CC BY-SA 4.0
Tyndale Open Bible Dictionary © 2023 Tyndale House Publishers · CC BY-SA 4.0 — Synagogue: Origins and Early History; Synagogue: Synagogues in NT Times; Synagogue: Synagogue Worship; Synagogue: Organization; Synagogue: Architecture
E megharịrị site na Tyndale Open Bible Dictionary: a họọrọ isiokwu, mee ka ha dị mkpụmkpụ ma kọgharịa ha nʼokwu anyị (naanị akụkọ ihe mere, okike na ndụ kwa ụbọchị) ma, nʼasụsụ ndị ọzọ na-abụghị Bekee, igwe sụgharịrị ha. Ọrụ mbụ nke Tyndale House Publishers dị nʼefu na tyndaleopenresources.com.