De ontmoeting van Jakob en Rachel

Claes Moeyaert · c. 1638
Rijksmuseum, Amsterdam

Claes Moeyaert was een historieschilder in Amsterdam, een van de kring van kunstenaars rond Pieter Lastman, de leermeester van Rembrandt. Hij schilderde dit kleine paneel, 60 cm breed, rond 1638.

Bij een put voor een vervallen boog wrikken twee herders met een lange paal aan de zware steen, terwijl Jakob, in een rode jas, zich over de put heen tot Rachel wendt om met haar te spreken. Geiten, schapen en een hond dringen van rechts naderbij onder een wijde, bewolkte hemel.

Uit de tekst

Een grote steen op den mond van de put, afgewenteld als de kudden verzameld waren (Genesis 29:2–3)

Rachel die kwam met de schapen van haar vader, want zij was een herderin (Genesis 29:9)

Jakob die de steen afwentelde en de kudde drenkte (Genesis 29:10)

Van de kunstenaar

Een vervallen bakstenen boog, zoals de Romeinse ruïnes die Hollandse schilders in Italië tekenden

Jakob in een rode jas met een veldfles aan zijn gordel

De steen opgetild met een houten hefboom

Een hond en een witte geit die op de voorgrond liggen

Details

Jakob

Een jonge man in een lange rode jas, een veldfles aan zijn gordel, leunt op de put.

Rachel

Aan de overkant van de put luistert een jonge vrouw naar hem.

De steen

Een herder zet zich schrap tegen een lange paal om de zware steen te verschuiven.

De kudde

Geiten en schapen, een hond, en vooraan een rustende witte geit.

Een ruïne

Een oude bakstenen boog, half ingestort, met een boom die eroverheen groeit.

Claes Cornelisz. Moeyaert, Dutch, c. 1591–1655. Rijksmuseum, Amsterdam (SK-A-1485; acquired from the Vereniging Rembrandt, 1889; on loan to the Museum Het Rembrandthuis since 2004) · Oil on panel · Image: "Public Domain" (https://creativecommons.org/publicdomain/mark/1.0/); object metadata: CC0 1.0 (https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/) — Rijksmuseum Linked Art record.

De verzen

Gen 29:2–3En hij zag toe, en ziet, er was een put in het veld; en ziet, er waren drie kudden schapen nevens dien nederliggende; want uit dien put drenkten zij de kudden; en er was een grote steen op den mond van dien put. En derwaarts werden al de kudden verzameld, en zij wentelden den steen van den mond des puts, en drenkten de schapen, en legden den steen weder op den mond van dien put, op zijn plaats.

Gen 29:9–11Als hij nog met hen sprak, zo kwam Rachel met de schapen, die haar vader toebehoorden; want zij was een herderin. En het geschiedde, als Jakob Rachel zag, de dochter van Laban, zijner moeders broeder, en de schapen van Laban, zijner moeders broeder, dat Jakob toetrad, en wentelde den steen van den mond des puts, en drenkte de schapen van Laban, zijner moeders broeder. En Jakob kuste Rachel; en hij hief zijn stem op en weende.