Àkójọ Ìmọ̀ › Bíbélì nínú òkúta
Bíbélì nínú òkúta
Òpó amọ̀ Sennakeribu
Òpó amọ̀ oníhà mẹ́fà, gíga rẹ̀ 38 cm · 691 Ṣ.K. · ìwé ìtàn Asiria ní ìkọ̀wé onígun
Àwọn ọba Asiria máa ń kọ ìtàn ìjọba wọn sára òpó àti ọ̀pá amọ̀. Èyí tí àwọn òǹkàwé Bíbélì mọ̀ jùlọ ni òpó amọ̀ tí a sun, oníhà mẹ́fà, tí gíga rẹ̀ jẹ́ nǹkan bí sẹ̀ntímítà 38, tí ó ní ẹ̀dà ìkẹyìn ìtàn Ọba Sennakeribu, tí a kọ ní ọdún 691 Ṣ.K. A ra ẹ̀dà kan, Taylor Prism, ní Ninefe ní ọdún 1830, ó sì wà ní British Museum báyìí; òmíràn wà ní Oriental Institute ní Chicago. Àwọn àwòrán gbígbẹ́ láti ààfin Sennakeribu ní Ninefe, tí ó tún wà ní British Museum, fi bí ó ṣe dó ti ìlú Lakiṣi ní Juda hàn.
Òpó náà sọ nípa ìpolongo ogun rẹ̀ ní ọdún 701 Ṣ.K. Sennakeribu sọ pé “Hesekiah ará Juda” kò tẹrí ba, nítorí náà ó dó ti ìlú olódi rẹ̀ mẹ́rìndínláàádọ́ta (46), ó sì kó wọn, ó kó ènìyàn 200,150 lọ, ó sì sé Hesekiah mọ́ inú Jerusalẹmu “bí ẹyẹ inú àgò”. Lẹ́yìn náà, Hesekiah fi owó òde ńlá ránṣẹ́ sí i, pẹ̀lú ọgbọ̀n tálẹ́ǹtì wúrà — iye wúrà kan náà bí ti 2 Ọba 18:14, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé òpó náà sọ pé ẹgbẹ̀rin (800) tálẹ́ǹtì fàdákà ni, nígbà tí Bíbélì sọ pé ọ̀ọ́dúnrún (300). Òpó náà kò sọ pé a kó Jerusalẹmu. Bíbélì parí ìtàn náà pẹ̀lú àjálù kan ní ibùdó àwọn ará Asiria àti ìpadàbọ̀ Sennakeribu sí ilé (2 Ọba 19:35–36).
Àwọn ẹsẹ pàtàkì
Ní ọdún kẹrìnlá tí Hesekiah jẹ ọba, Sennakeribu ọba Asiria kọlu gbogbo ìlú olódi ti Juda ó sì pa wọ́n run.Bẹ́ẹ̀ ni Hesekiah ọba Juda sì ránṣẹ́ yìí sí ọba Asiria ní Lakiṣi, wí pé, “Mo ti ṣẹ̀, padà lẹ́yìn mi: èmi yóò sì san ohunkóhun tí ìwọ bá béèrè lọ́wọ́ mi.” Ọba Asiria sì bu fún Hesekiah ọba Juda ọ̀ọ́dúnrún (300) tálẹ́ǹtì fàdákà àti ọgbọ̀n tálẹ́ǹtì wúrà.Lẹ́yìn náà, ọba Asiria rán olórí ogun rẹ̀ pẹ̀lú ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọmọ-ogun láti Lakiṣi sí ọba Hesekiah ní Jerusalẹmu. Nígbà tí ọ̀gágun náà dúró níbi ojúṣàn adágún ti apá òkè, ní ojú ọ̀nà sí pápá alágbàfọ̀,Bẹ́ẹ̀ ni Sennakeribu ọba Asiria wọ àgọ́ ó sì padà, ó sì padà sí Ninefe ó sì dúró níbẹ̀.Orísun
A mú un bá a mu, a sì ké e kúrú láti Tyndale Open Bible Dictionary · CC BY-SA 4.0
Tyndale Open Bible Dictionary © 2023 Tyndale House Publishers · CC BY-SA 4.0 — Inscriptions: Historical Records; Sennacherib; Nineveh, Ninevite*
A mú un bá a mu láti Tyndale Open Bible Dictionary: a yan àwọn àpilẹ̀kọ, a ké wọn kúrú, a sì tún wọn sọ ní ọ̀rọ̀ ara wa (ìtàn, ìṣẹ̀dá àti ìgbésí ayé ojoojúmọ́ nìkan), àti ní àwọn èdè yàtọ̀ sí Gẹ̀ẹ́sì, ẹ̀rọ ló túmọ̀ wọn. Iṣẹ́ àkọ́kọ́ ti Tyndale House Publishers wà lọ́fẹ̀ẹ́ ní tyndaleopenresources.com.