Ang mga eskriba ng Fenicia sa mga lungsod tulad ng Byblos at Tiro ay sumusulat gamit lamang ang 22 titik. Kalaunan, ginamit ng mga Griyego ang alpabetong ito, at dito nagmula ang mga alpabetong Latin at Cyrillic. Napakalapit dito ang sinaunang sulat-Hebreo.
Ensiklopedya › Samantala sa mundo
Sa Biblia · mga 1000 BC · Jerusalem
Sinakop ni David ang Jerusalem
Pinahiran bilang hari ng buong Israel, sinakop ni David ang lungsod ng mga Jebuseo, ang Jerusalem, at ginawa itong kaniyang kabisera, ang Lungsod ni David.
2 Sam 5:1–12
Pagkatapos pumunta ang lahat ng lipi ng Israel kay David sa Hebron at sinabi, “Tingnan mo, kami ay iyong laman at buto. Sa nakaraang panahon, nang si Saul pa ang hari sa ating lahat, ikaw itong nangunguna sa hukbo ng Israelita. Sinabi ni Yahweh sa iyo, 'Magiging pastol ka ng aking bayan ng Israel, at magiging pinuno ka ng buong Israel.''' Kaya dumating ang lahat na nakatatanda ng Israel sa hari ng Hebron, at gumawa si Haring David ng isang kasunduan sa kanila sa harapan ni Yahweh. Hinirang nila si David na maging hari ng buong Israel. Tatlumpung taong gulang si David nang nagsimula siyang maghari, at naghari siya ng apatnapung taon. Sa Hebron naghari siya sa buong Juda ng pitong taon at anim na buwan, at sa Jerusalem naghari siya ng tatlumpu't tatlong taon sa buong Israel at Juda. Pumunta ang hari at ang mga tauha niya sa Jerusalem laban sa mga Jebuseo, ang mga mamamayan ng lupain. Sinabi nila kay David, “Huwag kang babalik dito maliban kung papaalisin ka sa pamamagitan ng mga bulag at lumpo. Hindi makakapunta dito si David.” Gayunpaman, nasakop ni David ang kuta ng Sion, na ngayon ay lungsod na ni David. Sa oras na iyon sinabi ni David, 'Sinuman ang sasalakay sa mga taga-Jebus ay kailangang pumunta sa pamamagitan ng tubig at aabutin nila ang 'lumpo at bulag,' ang mga galit kay David.” kaya sinabi ng mga tao iyan, “Hindi makakapunta ang 'bulag at lumpo' sa palasyo.” Kaya nanirahan si David sa kuta at tinawag itong siyudad ni David. Pinatibay niya ang palibot nito, mula sa terasa patungong loob. Naging lubos na makapangyarihan si David dahil kay Yahweh, ang Diyos ng mga hukbo, ay kasama niya. Pagkatapos nagpadala ng mga mensahero si Hiram hari ng Tyre kay David, at mga punong sedro, karpintero, at mason. Nagtayo sila ng bahay para kay David. Alam ni David na itinalaga siya ni Yahweh bilang hari sa buong Israel, at sa gayon naging dakila ang kaniyang kaharian para sa kapakanan ng kaniyang bayang Israel.Samantala sa mundo
Sinakop ni David ang Jerusalem noong mga 1000 BC at ginawa itong kaniyang kabisera. Sa labas ng Biblia, unang lumitaw ang kaniyang pangalan mga isang siglo at kalahati pagkaraan, sa isang bato mula sa Tel Dan na bumabanggit sa “Sambahayan ni David”. Narito ang mundo noong mga 1000 BC.
Mesopotamia at Malapit na SilanganLumaganap ang alpabetomga 1050 BC
EhiptoHating Ehiptomga 1069–664 BC
Nahati ang Ehipto sa pagitan ng mga haring namamahala mula sa Tanis sa delta at ng mga punong pari ni Amun sa Tebas. Sinasabi ng 1 Mga Hari 3:1 na pinakasalan ni Solomon ang anak na babae ng isang paraon; pinagtatalunan kung sinong paraon ito.
TsinaAng Utos ng Langitmga 1046 BC
Sa Tsina, pinabagsak ng Zhou ang Shang. Upang ipaliwanag ang kanilang tagumpay, itinuro nila na ibinibigay ng Langit ang karapatang mamuno sa isang makatarungang hari at binabawi ito sa isang hindi makatarungan — ang “Utos ng Langit”, isang ideyang tumagal nang mga tatlong libong taon.
Gresya at RomaAng Madilim na Panahon ng Gresyamga 1100–800 BC
Matapos bumagsak ang mga palasyo ng Mycenae, kakaunti ang bayan sa Gresya at nakalimutan na ang pagsulat. Nagsisimula nang gamitin ang mga kasangkapan at sandatang bakal.
IndiaMga nayon sa kapatagan ng Gangesmga 1200–600 BC
Sa hilagang India, kumalat pasilangan ang mga nayon ng magsasaka patungo sa kapatagan ng Ganges, at nagsimulang gamitin ang bakal. Kilala ng mga arkeologo ang mga taong ito sa kanilang pinong abuhing palayok na may pinta (Painted Grey Ware) at iniuugnay sila sa sumunod na panahong Vediko.
Silangang Europa at ang steppeMga kuta sa burol ng kagubatang-estepamga 1025–700 BC
Sa kagubatang-estepa ng gitnang Ukranya ngayon, nagtanim ng butil ang mga magsasaka ng kulturang Chernoles at nagtayo ng mga kuta sa burol laban sa mga pagsalakay mula sa estepa. Ayon sa isang pananaw, kabilang sila sa mga ninuno ng mga Slavo; ayon sa isa pa, walang ganitong ugnayan.
