Betani: Ili Lazarọs

Obodo nta Betani (al-Eizariya) nʼakụkụ ọwụwa anyanwụ nke Ugwu Oliv, ihe dị ka 1890–1900.Photochrom, Ọbá akwụkwọ Library of Congress · enweghị mgbochi mbipụta a ma ama

Na Baịbụl

Na Betani, Jisọs kpọpụtara Lazarọs site nʼili ya, ọgba e ji nkume mechie. Ụbọchị isii tupu Mmemme Ngabiga, O riri nri nʼebe ahụ, Meri wee jiri mmanụ naad tee Ya ụkwụ.

Jọn 11:38–44Ọzọkwa, Jisọs sụrụ ude nʼime onwe ya nke ukwuu, bịarute nʼili ahụ nso. Ili ahụ bụ ọgba e jiri nkume dị ukwuu mechie ọnụ ya. Jisọs sịrị, “Bupunụ nkume ahụ!” Ma Mata, nwanne nwanyị onye ahụ nwụrụ anwụ, sịrị ya, “Onyenwe anyị, ọ ga na-esi isi ugbu a, nʼihi na nke a bụ abalị anọ ọ nwụrụ.” Ma Jisọs sịrị ya, “Ọ bụ na m agwaghị gị sị na ọ bụrụ na ị kwere ị ga-ahụ ọrụ ebube Chineke?” Ya mere, ha bupụrụ nkume ahụ. Jisọs lere anya nʼelu sị, “Nna, ana m ekele gị nʼihi na ị nụla olu m. Amaara m na ị na-anụ olu m mgbe niile. Ana m ekwu nke a nʼihi ndị a gbara m gburugburu nʼebe a, ka ha kwere na ọ bụ gị zitere m.” Mgbe o kwusiri nke a, o jiri oke olu tie mkpu, “Lazarọs, pụta!” Onye ahụ nwụrụ anwụ pụtara, e jikwa akwa ozu kekọta aka ya na ụkwụ ya, werekwa akwa ịchafu kechie ihu ya. Jisọs sịrị ha, “Tọpụnụ ya, hapụ ya ka ọ laa.”

Jọn 12:1–3Ụbọchị isii tupu e mee Mmemme Ngabiga, Jisọs gara Betani bụ obodo Lazarọs, onye ahụ ọ mere ka o site nʼọnwụ bilie. Nʼebe ahụ, ha siiri Jisọs nri, ọ bụkwa Mata na-eje ozi isi nri ahụ, Lazarọs bụ otu onye nʼime ndị sooro ya nọdụ na nri ahụ. Mgbe ahụ, Meri weere mmanụ otite dị ọkara lita nke ezigbo naad, mmanụ isi ụtọ dị oke ọnụahịa, ọ wụkwasara ya Jisọs nʼụkwụ, jirikwa agịrị isi ya hichaa ụkwụ ya. Nke a mere ka ụlọ ahụ jupụta nʼisi ụtọ nke mmanụ otite ahụ.

Mak 14:3Ka ọ nọdụrụ nʼoche nri na Betani nʼụlọ Saimọn onye ekpenta, otu nwanyị bu karama alabasta mmanụ otite dị oke ọnụahịa, nke e jiri ezigbo naad mee, batara. Ọ kụwara karama ahụ, wụsa ya mmanụ otite ahụ nʼisi.

Ọdịnala

Dịka ọdịnala si dị, ili ahụ bụ ọnụ ụlọ a kpụrụ nʼime nkume nke a na-esi na steepụ si nʼokporoụzọ abata; ndị njem nsọ ekpeela ekpere nʼebe a kemgbe opekata mpe narị afọ nke 4.

Ebe a taa

Ili ahụ, nke a na-esi na steepụ dị elu agbada; chọọchị ndị Fransiskan nke 1954 nʼelu chọọchị atọ bu ya ụzọ, na chọọchị Ọtọdọks Grik nke 1965.

N’anya ndị njem nsọ oge ochie

Otu maịl na ọkara nʼakụkụ ọwụwa anyanwụ bụ obodo nta (villa) a na-akpọ Betani. E nwere ọnụ ụlọ nʼokpuru ala (crypta) ebe e tọgbọrọ Lazarọs, onye Onyenwe anyị mere ka o bilie.Onye njem nsọ Bordeaux, 333 · ntụgharị anyị

Mgbe ha rutere Lazarium, igwe mmadụ niile na-ezukọ, nke na ọ bụghị naanị ebe ahụ nʼonwe ya, kama ubi niile gbara ya gburugburu jupụtara na mmadụ.Egeria, ihe dịka 381–384 · ntụgharị anyị

Tupu ị gaa njem, lelee ndụmọdụ njem nke obodo gị. Oge mmeghe na iwu ebe ndị a na-agbanwe — lee ibe ha nke gọọmentị.

Ọdịdị ala: Natural Earth (ihe nke ọha).